Kur duhet të thërrisni mjekun për foshnjën tuaj?

Është normale që prindërit e rinj të shqetësohen për shëndetin e foshnjës së tyre. Edhe në qoftë se ju mund ta shihni se i porsalinduri juaj (sipas OBSH-së i porsalindur konsiderohet fëmija gjatë katër javëve të para të lindjes) është i fortë dhe energjik, foshnjat janë të vegjël dhe të cenueshëm dhe kanë nevojë për mbrojtjen tonë. Por si do ta dini ju që ndonjë gjë nuk shkon vërtet mirë?

Ju e njihni foshnjën tuaj më mirë se kushdo, kështu që besojuni instinkteve tuaja dhe i telefononi mjekut në qoftë se ndjeni se diçka nuk është në rregull. Disa gjëra kryesore për t’i pasur kujdes.

Temperamenti

Nëse foshnja juaj është si zakonisht i gjallë, i kënaqur dhe e merr mirë ushqimin, ai ndoshta nuk është i sëmurë seriozisht. Një foshnjë me hundë që i kullojnë dhe me një buzëqeshje në fytyrë, ka gjasa të mos jetë dhe aq sëmurë, sa një foshnjë me hundë që kullojnë dhe është i përgjumur.

E qara e pazakonshme

Nëse foshnja juaj fillon papritmas të qajë më shumë se zakonisht dhe ju nuk mund ta qetësoni me mënyrat tuaja të zakonshme, ose në qoftë se e qara e saj është e dobët ose jashtëzakonisht e mprehtë, ajo mund të jetë seriozisht e sëmurë. Edhe e kundërta është e vërtetë: nëse foshnja juaj duket e pakënaqur dhe nuk qan por është jashtëzakonisht pasive dhe e vështirë për ta zgjuar, telefonojini mjekut tuaj.

Oreksi

Se sa e uritur është foshnja juaj, kjo ndryshon nga dita në ditë. Në qoftë se është e uritur do ta kërkojë ushqimin energjikisht. Një foshnjë që largohet lehtë nga gjiri apo nuk është e interesuar të pastrohet, ndërrohet dhe ushqehet ka gjasa të jetë e sëmurë. Gjithashtu, në qoftë se vini re që ajo e nxjerr ushqimin më shumë se zakonisht apo ajo që nxjerr është në ngjyrë të gjelbër, atëherë telefonojini mjekut.

Jashtëqitja e parregullt

Artritet: Përballimi i emocioneve

Ju jeni diagnostikuar me artrit dhe e pret ose jo kjo mund të jetë shkatërruese. Të mësosh se ke sëmundje kronike të çfarëdolloji mund t’i çojë emocionet tuaja në një spirale ankthi dhe depresioni.

Sipas një studimi të fundit, më shumë se 2/3 e njerëzve me artrit kanë thënë se kushtet e tyre janë ndikuar edhe emocionalisht. Gjithashtu, njerëzit që jetojnë me dhimbje të vazhdueshme kanë 4 herë më shumë shanse të kenë ankth dhe depresion sesa njerëzit që jetojnë pa dhimbje.

Disa nga simptomat e depresionit përfshijnë të ndjerit keq ose në gjendje të rënë moralisht në pjesën më të madhe të kohës, humbje të interesit dhe kënaqësive për veprimtari të zakonshme, të ndjerit pa ndihmë dhe të vetmuar, luhatje të gjendjes shpirtërore, lodhje, përgjumje dhe mungesë oreksi.

Shumë nga ata që janë diagonostikuar kohët e fundit me artrit mund të ndiejnë një sens të humbjes së të ardhmes që ata kishin planifikuar dhe realizimin e planeve të jetës që tani kanë ndryshuar.

Është e zakonshme që për ata që diagnostikohen me osteoartrit dhe artrit reumatoid të ndjejnë frikë për të ardhmen, p.sh. mundësia për të qëndruar në karrige tërë jetën dhe imagjinata sesi do të ndikojë kjo në jetën dhe karrierën.

Në disa raste, njerëzit që janë diagnostikuar kohët e fundit mund të kenë frikë nga ilaçet që duhet të marrin dhe çfarë impakti do kenë ato në jetën e tyre.

Çdo sëmundje kronike përfshin humbje: në rastin e artriteve, humbja e aktiviteteve që kemi dashur dhe e imazhit. Ne shpesh mendojmë se jemi ata që jemi sepse bëjmë ato që bëjmë. Ky imazh i vetes tashmë ka ndryshuar dhe ne nuk e dimë se çfarë të bëjmë për këtë dhe si të ecim përpara me këtë.

Shumë njerëz mendojnë se e folura me dikë që ka patur frikë të njëjtë apo të ngjashme dhe përvoja të ngjashme me artritet mund të ndihmojë. Edhe grupet lokale të mbështetjes për artritin mund të ndihmojnë.

10 shenjat e hershme të shtatzënisë

A mund të jeni shtatzënë? Disa simptoma mund të shfaqen afërsisht në kohën kur nuk iu kanë ardhur periodat, apo një javë apo dy më vonë. Në fakt, 7 nga 10 gra kanë simptoma në kohën kur ato janë gjashtë muaj shtatzënë.

Në qoftë se ju nuk mbani shënim për ciklin tuaj menstrual ose ai ndryshon shumë nga muaji në muajin pasues, ju mund të mos jenin e sigurt se kur duhet të prisni periodën tuaj. Por në qoftë se ju filloni të përjetoni disa nga simptomat e mëposhtme (jo të gjitha gratë i kanë ato të gjitha) dhe pyesni përse juve nuk u kanë ardhur periodat, fare mirë mund të jeni shtatzënë. Bëni në shtëpi testin e shtatzënisë dhe do ta gjeni atë me siguri.

1. Mospëlqimi i ushqimit

Në qoftë se jeni shtatzënë, nuk është e pazakontë që të ndjeheni e zmbrapsur nga aroma e një sanduiçi të Bolonjës ose një filxhani kafe dhe për disa aroma për të shkaktuar refleks-in e të vjellit. Megjithëse askush nuk e di këtë me siguri, ky mund të jetë një efekt anësor nga estrogjenet që rriten me shpejtësi në sistemin tuaj. Gjithashtu mund të gjeni se disa ushqime që më parë i pëlqenit papritur janë plotësisht të neveritshme për ju.

2. Ndryshime të humorit

Është e zakonshme që gjatë shtatzënisë ju të keni ndryshime të befta të humorit, pjesërisht për shkak të ndryshimeve hormonale që prekin nivelet tuaja të neuro transmetuesve (korrierëve kimikë në tru). Çdo njeri reagon ndryshe ndaj këtyre ndryshimeve. Disa nëna të ardhshme përjetojnë emocione të shtuara, edhe të mira edhe të këqija, të tjera ndjehen më shumë në depresion ose plot ankth.

Shënim: Në qoftë se ju jeni ndjerë e trishtuar ose e pashpresë ose e paaftë t’ia dilni mbanë me përgjegjësitë tuaja të përditshme, ose mendoni t’i bëni dëm vetes, drejtojuni menjëherë mjeku tuaj ose një profesionisti t shëndetit mendor.

3. Fryrje abdominale

Ndryshimet hormonale në shtatzëninë e hershme mund t’ju bëjnë të ndiheni e fryrë, njëlloj si ndjesia që disa gra kanë para periodave të tyre. Ja sepse rrobat tuaja mund të ndjehen si më të ngushta se zakonisht në bel.

4. Urinim i shpeshtë

Pyetje që i duhen bërë mjekut për kirurgjinë e kancerit

Para se të bëhet një ndërhyrje kirurgjikale gjeni gjithçka mundeni lidhur me përfitimet, rreziqet dhe efektet anësore të operacionit. Ju mund të doni t’i bëni mjekut tuaj pyetjet e renditura këtu. Përgjigjet mund të ndihmojnë që të ndjeheni më mirë për vendimin që do të merrni.

  • Cili është qëllimi i këtij operacioni? Të largohet kanceri? Të largohet një pjesë e tumor-it për të testuar për kancer? Për të ndihmuar për një problem të shkaktuar nga tumori?
  • Cilat janë shanset që ai do të funksionojë?
  • A ka ndonjë mënyrë tjetër për ta trajtuar kancerin apo për të lehtësuar problemin?
  • A kam nevojë që të marr mjekime të tjera për kancerin (si kemioterapi apo rrezatim) para apo pas kirurgji-së?
  • Veç kancerit, a jam i shëndetshëm mjaftueshëm për të kapërcyer streset e kirurgjisë dhe ilaçet që përdoren për këtë?
  • Sa operacione të tilla keni bërë? Cila është përqindja e suksesit? A keni përvojë në operacionet e këtij lloj kanceri?
  • Çfarë do të bëni saktësisht në këtë operacion? Çfarë do të hiqni? Përse?
  • Sa do të zgjasë operacioni? Kush do të mbajë në korrent familjen time?
  • A do të kem nevojë për transfuzion gjaku?
  • Çfarë mund të bëj që të përgatitem për operacionin?
  • Çfarë mund të pres më pas? A do të kem shumë dhimbje? A do të kem tuba apo kateter? Sa kohë do të rri në spital?
  • Sa do të preket trupi im nga operacioni? A do të funksionojë apo duket ndryshe? A do të jetë i përhershëm ndonjë nga efektet?
  • Sa kohë do të duhet që unë të kthehem në aktivitetet e mia të zakonshme?
  • Cilat janë rreziqet e mundshme dhe efektet anësore të këtij operacioni? Cilat janë rreziqet e vdekjes apo paaftësimit?
  • Çfarë do të ndodhë në qoftë se zgjedh të mos i nënshtrohem operacionit?
  • Cilat janë shanset që operacioni ta shërojë kancerin?
  • Në qoftë se ky operacion nuk funksionon, a ka trajtime të tjera për kancerin që unë mund të provoj?
  • A kam kohë të mendoj apo të marr një opinion të dytë?

Këtu janë disa udhëzime që ju ndihmojnë të mbani mend përgjigjet e mjekut:

Ilaçet me recetë janë një pjesë e rëndësishme në trajtimin dhe parandalimin e sëmundjeve. Megjithatë, përdorimi i gabuar i këtyre ilaçeve mund t’i bëjë ato të pasigurta, p.sh. nëse nuk ndiqni udhëzimet mbi dozën e ilaçit, përfshirë këtu edhe kohën e marrjes së ilaçeve apo kohëzgjatjen, mund t’ju sëmurë.

Të kuptoni dhe të përndorni në mënyrë të sigurt ilaçet me recetë janë aspekte të rëndësishme të mbarëvajtjes së shëndetit tuaj.

Çfarë është ilaçi me recetë?

Një ilaç me recetë është i disponueshëm nga ju vetëm në rast se një doktor shkruan një recetë, me anë të së cilës kërkon që ky ilaç t’ju ofrohet. Më pas ju e çoni këtë recetë tek një farmacist, në mënyrë që të merrni ilaçin.

Çfarë trajton ilaçi juaj me recetë?

Kujtohuni të pyesni gjithmonë doktorin tuaj për cilat gjendje ky ilaç këshillohet. Në këtë mënyrë, ju do të jeni më i aftë të kuptoni nëse ilaçi po ju ndihmon ose jo.

Ndoshta do të ishtë më mirë për ju që të kërkoni që doktori t’i shkruajë këto informacione, bashkë me kur dhe si ta merrni ilaçin, sidomos nëse ndjeni vështirësi në leximin e shkrimit të vogël mbi etiketat e shisheve të ilaçeve.

Informacioni i ilaçit për konsumatorin (IIK)

Një burim i rëndësishëm i informacionit për ilaçet me recetë është IIK – informacioni i ilaçit për konsumatorin. Kjo është një fletëpalosje, e cila mund t’ju jepet nga doktori apo farmacisti juaj. IIK-ja është e shkruar nga kompania që e prodhon ilaçin, me një gjuhë të thjeshtë për t’u kuptuar. IIK-ja përmban informacione mbi gjendjet në të cilat ky ilaç përdoret për të trajtuar,  efekte të mundshme anësore, në cilat gjendje ky ilaç nuk duhet përdorur dhe çdo masë paraprake që duhet marrë ndërkohë që ilaçi po përdoret.

Kujtohuni gjithmonë të pyesni doktorin ose farmacistin nëse IIK-ja gjendet bashkë me ilaçin. IIK-ja mund të ofrohet si pjesë e paketimit ose si një printim i kompjuterit.

Çfarë shkruhet mbi recetën tuaj?

Kur mjeku ju jep një recetë, është marrë një vendim i kujdesshëm për të zgjedhur ilaçin e duhur për ju. Marrja në mënyrë korrekte e ilaçit të dhënë përfshin gjithashtu edhe marrjen e ilaçit në dozën e duhur, në rrugën që duhet dhe në kohën e duhur. Ju keni qenë pjesë e procesit të vendimmarrjes duke iu përgjigjur pyetjeve të mjekut që ky i fundit të ketë një histori të plotë të sëmundjes.

Si pjesë e këtij procesi ju i keni treguar mjekut tuaj për çdo reaksion të mëparshëm alergji-k ndaj ilaçeve që ju keni kaluar. Ju i keni treguar mjekut tuaj për çdo lloj ilaçesh që ndoshta po merrni ndërkohë (duke mbajtur mend që vitaminat, mineralet, plotësuesit barna apo ushqimore dhe ilaçet e marra pa recetë duhen marrë të gjitha në konsideratë).

Ju nevojitet t’i tregoni mjekut tuaj për çdo lloj problemi shëndetësor kronik që mund të keni dhe nëse jeni shtatzënë apo po ushqeni foshnjën me gji.

Pasi të largoheni nga mjeku juaj janë disa përgjegjësi të cilat duhet t’i merrni mbi vete.

Të kuptoni përgjegjësitë tuaja

Ju duhet të dini ta administroni ilaçin që do të merrni në mënyrën e përshtatshme dhe se si të respektoni grafikun dhe dozën. Ju duhet të jeni të ndërgjegjshëm për çfarëdo lloj efektesh anësore të identifikuara për këtë ilaç në mënyrë që ta dini çfarë prisni. Gjithmonë pyeteni mjekun ose farmacistin tuaj për efektet anësore.

Është e rëndësishme që ju nevojitet të jeni në dijeni të shenjave apo simptomave që mund të tregojnë nevojën për të kontaktuar mjekun tuaj lidhur me ndonjë problemi të mundshëm nga ky ilaç. Për fat të keq, shpesh njerëzit largohen nga kabinet-i i mjekut pa e kuptuar trajtimin që do të fillojnë dhe kjo shpesh do të thotë që ata nuk janë në gjendje që të respektojnë këshillën e mjekut.

Gjërat që nuk duhet të bëni

Mos e ndaloni marrjen e ilaçit para se ai të ketë mundësinë të funksionojë si duhet, edhe në qoftë se mendoni se nuk po funksionon apo keni filluar të ndjeheni më mirë. Në qoftë se përjetoni efekte anësore të pakëndshme kontaktoni mjekun ose farmacistin tuaj.