Rezusi negativ i gjakut dhe shtatzënia

Nëse keni gjak me rezus negativ (Rh-), fetusi juaj mund të jetë nën rrezikun e problemeve shëndetësore. Kjo është e vërtetë vetëm nëse fetusi juaj ka rezus të gjakut pozitiv (Rh+). Megjithatë, grupi i gjakut të fëmijës suaj nuk dihet derisa ai të lind. Një test tjetër i ndjekur nga trajtimi ndihmon në ndalimin e problemeve.

Çfarë është faktori rezus?

Faktori rezus (rhesus faktori) është një substancë e gjetur në gjakun e njerëzve. Gjaku i njerëzve është i rezusit negativ ose pozitiv. Pjesa më e madhe e njerëzve kanë faktorin rezus (Rh) dhe testin rezus pozitiv (Rh+), megjithatë, disa njerëz janë të rezusit negativ (Rh-) dhe nuk e kanë faktorin rezus.

Kur është më vete faktori rezus nuk shkakton probleme shëndetësore. Por, kur mamaja është e rezusit negativ Rh- dhe fetusi i saj i rezusit pozitiv Rh+, mund të ketë probleme shëndetësore për fetusin dhe për çdo fetus tjetër që ajo mund të ketë.

1. Nëse mamaja është rezus negativ dhe babai është rezus pozitiv, fetusi i tyre mund të jetë i rezusit pozitiv ose i rezusit negativ

rhesus-negative mother; rhesus-positive father

2. Nëse fetusi është i rezusit pozitiv, ekziston rreziku që disa prej qelizave  të gjakut pozitiv do të marrin gjakun e nënës gjatë shtatzënisë dhe në këtë mënyrë përzihen me gjakun e rezusit negativ.

rhesus-positive fetus

3. Gjaku i nënës do të krijojë antitrupa që do të sulmojnë rezusin pozitiv të gjakut të fetusit.

mother's blood makes antibodies against fetus' blood

4. Këto antitrupa mund të krijojnë probleme shëndetësore për fetusin, siç është anemia ose vdekja.

these antibodies can cause problems for fetus

5. Nëse nëna bën më pas një fëmijë tjetër që është gjithashtu i rezusit pozitiv, antitrupat e saj mund të kalojnë placentën dhe të sulmojnë gjakun e bebes, duke shkatërruar qelizat e saj të gjakut.

Cilat janë rreziqet?

Trajtimet e kancerit të zorrëve

Fazat e kancerit të zorrëve

Ekzistojnë disa sisteme për të përcaktuar fazat e kancerit të zorrëve. I pari është sistemi ACPS, i treguar më poshtë:

Stadi A – Kanceri gjendet vetëm në muret e zorrës.

Stadi B – Kanceri është përhapur në sipërfaqen e jashtme të mureve të zorrës.

Stadi C – Kanceri është përhapur në nyja limfatike në afërsi të zorrës.

Stadi D – Kanceri është përhapur përtej nyjeve limfatike, në zona të tjera të trupi si mëlçia apo mushkëritë.

Një sistem tjetër i përdorur është ai që quhet sistemi TNM. Ky sistem tregon sa i përhapur është tumor-i (T) në muret e zorrës; a janë infektuar nyjet limfatike (N) dhe a është përhapur kanceri në zona të tjera të trupit (metastazë-M). Në sistemin TNM, çdo shkronje i bashkëngjitet një numër, i cili tregon sa ka përparuar kanceri.

Ndoshta do të dëgjoni edhe për sistemin Dukes, i cili është një sistem më i vjetër, i ngjashëm me sistemin ACPS.

Trajtimi

Trajtimi kryesor për kancerin e zorrës është ndërhyrja kirurgjik-ale. Mund t’ju nevojitet edhe kemioterapi apo radioterapi. Mund t’ju nevojitet vetëm njëra prej tyre, por ndonjëherë mund të nevojitet një kombinim i tyre.

Ndërhyrja kirurgjikale

Ekzistojnë disa lloje të ndërhyrjeve për kancerin e zorrës. Secila prej tyre do të përcaktohet nga vendndodhja e kancerit në zorrë, nga lloji dhe madhësia e kancerit dhe nga përhapja e tij. Doktori do të marrë në konsideratë edhe moshën dhe shëndetin tuaj.

Kirurgji minimalisht invazive

Me termin kirurgji minimalisht invazive, e quajtur ndryshe edhe vrima e çelësit apo kirurgji laparoskopike duhet të kuptojmë një teknikë kirurgjikale, e cila përbëhet prej disa çarje të vogla në vend të një prerjeje të madhe në abdomen.

Kirurg-u fut një tub të hollë dhe fleksibël, i quajtur laparoskop, në një nga çarjet. Laparoskopi ka një dritë dhe një kamera, në mënyrë që kirurgu të shohë brenda abdomen-it dhe të heqë kancerin. Kjo teknikë zakonisht ka më pak dhimbje dhe më pak shenja, një rrezik më të vogël për infeksione dhe shërim më të shpejtë, duke kaluar më pak kohë në spital.

prostata

Prostata është një gjëndër e vogël që ndodhet poshtë fshikëzës dhe gjendet vetëm tek meshkujt. Një prostatë normale është sa madhësia e një arre.

Gjëndra e prostatës prodhon shumicën e lëngjeve, ajo çon në prodhimin e spermës. Ajo rrethon një tub të quajtur uretra mashkullore, e cila mbart urinën (nga fshikëza) dhe spermën (nga prostati dhe gjëndrat e  tjera të seksit) përmes penis-it dhe jashtë trupit.

Ndryshimi i prostatës

Normalisht, prostata zmadhohet me rritjen e moshës së mashkullit. Rritja e prostatës varet nga hormonet seksuale (hormone seksuale) mashkullore (testosteron), i cili prodhohet në testikuj.

Rritja e prostatës mund të bllokojë uretrën (uretra mashkullore), çka mund të ndryshojë mënyrën e të urinuarit. Ky zmadhim është quajtur zmadhimi i prostatës beninj-e, por nuk është kancer.

Zmadhimi i prostatës beninj-e zakonisht fillon rreth uretrës, brenda prostatës. Ajo mund të shkaktojë simptoma, si:

  • Rrjedhje të dobët urinar-e;
  • Urinim të shpeshtë, veçanërisht gjatë natës;
  • Një nevojë të menjëhershme për urinim;
  • Vështirësi në fillimin e urinimit;
  • Dhimbje gjatë urinimit.

Gjëndra e prostatës është e lokalizuar afër nervave, qelizave të gjaku-t dhe muskujve që janë të nevojshme për të kontrolluar funksionin e fshikëzës dhe për të arritur ereksion-in.